Zanim kancelaria będzie mogła ocenić Twoją sprawę i przygotować pozew, potrzebujesz zebrać pełen komplet dokumentów dotyczących kredytu hipotecznego. Brak kluczowych dokumentów może opóźnić sprawę lub utrudnić przygotowanie silnego pozwu. Ogólne informacje o procedurze pozwu o WIBOR znajdziesz w artykule jak złożyć pozew o WIBOR.
Podstawowe dokumenty kredytowe
Pierwsza kategoria dokumentów to te, które powinieneś mieć u siebie w domu lub w bezpiecznej teczce - otrzymałeś je przy podpisywaniu umowy kredytowej:
1. Umowa kredytowa - pełny tekst umowy wraz ze wszystkimi stronami. Kluczowe jest to, by miała Twój podpis i podpis(y) przedstawicieli banku. Jeśli podpisywałeś umowę z małżonkiem lub współkredytobiorcą, dokument powinien zawierać podpisy wszystkich stron.
2. Aneksy do umowy - każda zmiana warunków kredytu po jego udzieleniu (zmiana oprocentowania, restrukturyzacja, wakacje kredytowe, zmiana daty spłaty) powinna być udokumentowana aneksem. Zbierz wszystkie aneksy jakie posiadasz.
3. Regulamin kredytowania - dokument określający ogólne zasady kredytowania obowiązujące w banku. Stanowi integralną część umowy kredytowej. Banki zmieniają regulaminy - zbierz wersję, która obowiązywała w dacie zawarcia umowy.
4. Tabela opłat i prowizji - obowiązująca w dacie zawarcia umowy. Może zawierać informacje o opłatach za wcześniejszą spłatę lub zmianę warunków kredytu.
5. Harmonogram spłat - pierwotny harmonogram wystawiony przez bank przy uruchomieniu kredytu oraz wszystkie aktualizacje harmonogramu (po zmianach oprocentowania lub restrukturyzacji). Harmonogram jest niezbędny do obliczenia kwoty roszczenia.
Dokumenty do pobrania z banku
Drugą kategorią są dokumenty, o które musisz złożyć wniosek w banku - nie otrzymałeś ich przy podpisaniu umowy lub musisz poprosić o ich aktualizację:
6. Zaświadczenie o historii spłat i naliczonych odsetkach - to kluczowy dokument dla obliczenia kwoty roszczenia. Zaświadczenie powinno zawierać zestawienie wszystkich rat, podział na kapitał i odsetki za cały okres kredytowania oraz informację o aktualnym saldzie zadłużenia. Warto poprosić o tabelę w formacie Excel lub CSV, by kancelaria mogła łatwo wykonać obliczenia.
7. Historia rachunku kredytowego - wyciągi bankowe potwierdzające faktyczne wpłaty rat za cały okres kredytowania. Można je pobrać z systemu bankowości internetowej lub zamówić w oddziale. Ważne, by wyciągi obejmowały cały okres od uruchomienia kredytu.
8. Zaświadczenie o saldzie zadłużenia - aktualne saldo kredytu (pozostały kapitał do spłaty) na dzień złożenia wniosku. Potrzebne do obliczenia wartości przedmiotu sporu.
9. Zaświadczenie o wartości spłaconych odsetek - banki zazwyczaj mogą wystawić zaświadczenie z wyszczególnieniem, ile odsetek zapłaciłeś od początku kredytu. Wartość ta jest punktem wyjścia do obliczenia kwoty roszczenia.
Dokumenty informacyjne z procesu zaciągania kredytu
Trzecia, często pomijana kategoria to dokumenty z etapu przed podpisaniem umowy. Mają ogromne znaczenie dla oceny, czy bank dopełnił obowiązku informacyjnego:
10. Formularz informacyjny (ESIS) - Europejski Ujednolicony Arkusz Informacyjny, który banki były zobowiązane przekazać kredytobiorcy przy kredytach udzielonych po 21 marca 2017 roku (wejście w życie ustawy o kredycie hipotecznym). ESIS powinien zawierać m.in. symulację rat przy wzroście stóp o 1 punkt procentowy. Brak ESIS lub ESIS bez odpowiednich symulacji to silny argument prawny.
11. Oferta kredytowa - dokumenty ofertowe, które bank przedstawił Ci przed podpisaniem umowy. Mogą zawierać (lub nie) ostrzeżenia o ryzykach zmiennej stopy.
12. Korespondencja z bankiem - e-maile, pisma, wydruki z komunikatorów bankowych związane z procesem zaciągania kredytu. Szczególnie cenne są wiadomości od doradcy kredytowego - mogą świadczyć o tym, co Ci obiecywano i jakie informacje przekazano.
13. Nagrania rozmów z doradcą - jeśli posiadasz nagrania rozmów telefonicznych lub ze spotkań (np. nagrania wideo), mogą mieć dużą wartość dowodową. W Polsce nagrywanie rozmów do własnych celów jest dopuszczalne.
Co zrobić gdy bank odmawia wydania dokumentów
Nie wszystkie banki chętnie wydają dokumenty, których kredytobiorca potrzebuje do sprawy sądowej. Oto jak postępować, gdy bank utrudnia dostęp do dokumentów:
Krok 1: Złóż pisemny wniosek - zawsze składaj wniosek o dokumenty pisemnie (e-mail z potwierdzeniem odbioru lub pismo złożone w oddziale z pokwitowaniem). Ustna prośba nie zostawia śladu.
Krok 2: Powołaj się na art. 110 Prawa bankowego - przepis ten zobowiązuje bank do utrzymywania rachunku kredytowego i udzielania informacji o jego saldzie oraz historii na wniosek kredytobiorcy. W podstawie wniosku powołaj się na ten przepis.
Krok 3: Złóż reklamację - jeśli bank nie odpowie w terminie, złóż reklamację (na podstawie ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego). Termin odpowiedzi na reklamację to 30 dni.
Krok 4: Zgłoś sprawę do Rzecznika Finansowego - Rzecznik Finansowy może interweniować w imieniu kredytobiorcy. Wniosek do Rzecznika jest bezpłatny.
Krok 5: Wezwij sąd do zobowiązania banku - w toku postępowania sądowego możesz wnioskować, by sąd zobowiązał bank do wydania konkretnych dokumentów na podstawie art. 248 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd może nałożyć grzywnę na bank odmawiający wydania dokumentów.
Ile czasu bank ma na odpowiedź
Terminy wydania dokumentów przez bank:
| Rodzaj dokumentu | Podstawa prawna | Termin banku |
|---|---|---|
| Zaświadczenie o saldzie / historii | Art. 110 Prawa bankowego | 7-30 dni (wg wniosku) |
| Odpowiedź na reklamację | Ustawa o rozpatrywaniu reklamacji z 2015 r. | 30 dni (wyjątkowo 60 dni) |
| Wyciągi z rachunku bankowego | Art. 728 KC, ustawa Prawo bankowe | 14 dni od wniosku |
| Kopia umowy kredytowej | Art. 35 ustawy o kredycie hipotecznym | Niezwłocznie (bez zbędnej zwłoki) |
Jeśli bank nie odpowiada w terminie na reklamację, zastosowanie ma art. 8 ust. 3 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego (ustawa z 5 sierpnia 2015 r.) - uznaje się, że bank rozpatrzył reklamację zgodnie z wolą konsumenta (fikcja pozytywnego rozpatrzenia). To ważny instrument prawny.
Jak przekazać dokumenty kancelarii
Dokumenty możesz przekazać kancelarii na kilka sposobów:
- Skan lub zdjęcia dokumentów wysłane e-mailem - do pierwszej analizy to wystarczy
- Przesłanie papierowych kopii pocztą kurierską - przy formalizowaniu współpracy
- Osobiste spotkanie w kancelarii - najwygodniejsze dla pierwszej konsultacji
- Udostępnienie przez platformę online - wiele kancelarii posiada bezpieczne systemy wymiany dokumentów
Zawsze zachowuj oryginały dokumentów u siebie. Kancelaria pracuje na kopiach, a oryginały są potrzebne na etapie postępowania sądowego.
Co analizuje kancelaria w Twoich dokumentach
Prawnik analizujący dokumenty szuka przede wszystkim:
- Treści klauzuli zmiennego oprocentowania - jak jest sformułowana, czy jest przejrzysta, czy opisuje mechanizm WIBOR
- Informacji o ryzyku zmiennej stopy - czy bank przedstawił symulacje rat w różnych scenariuszach
- Historii oprocentowania - ile i kiedy bank zmienił WIBOR w umowie, jak to wpłynęło na raty
- Kwoty nadpłaconych odsetek - oblicza różnicę między zapłaconymi odsetkami a odsetkami przy WIBOR=0%
- Postanowień na wypadek zaprzestania publikacji WIBOR - ich brak wzmacnia argument o abuzywności
Szczegółowe informacje o wyborze kancelarii znajdziesz w artykule kancelaria do spraw WIBOR, a o kosztach postępowania - w artykule koszt pozwu o WIBOR.